दक्षिण एशियाको भू-राजनीतिक परिवेशमा महत्वपूर्ण परिवर्तनहरू भइरहेका छन्। भारत-चीन बीचको प्रतिस्पर्धा, अफगानिस्तानमा सत्ता परिवर्तन, र श्रीलंकाको आर्थिक संकटले क्षेत्रीय सन्तुलनमा परिवर्तन ल्याएको छ। यसको प्रभाव नेपाल जस्ता सानो तर भौगोलिक रूपमा महत्वपूर्ण राष्ट्रहरूमा पर्ने सम्भावना छ।
नेपालले आफ्नो विदेश नीतिमा “सन्तुलित सम्बन्ध” को अवधारणा लागू गर्दै आएको छ। दुई ठूला पडोशी राष्ट्रहरू बीच सम्बन्ध व्यवस्थित गर्ने कूटनीतिक कौशल नेपालको लागि अत्यन्त महत्वपूर्ण छ। हालैका वर्षहरूमा नेपालले दक्षिण एशियाको अन्य राष्ट्रहरूसँग पनि सम्बन्ध विस्तार गरेको छ।
वैश्विक अर्थव्यवस्थामा परिवर्तनले पनि नेपाललाई प्रभाव पारेको छ। अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा तेल र खाद्यान्नको मूल्य वृद्धिले नेपालको व्यापार सन्तुलनमा नकारात्मक प्रभाव पारेको छ। तर यसले वैकल्पिक ऊर्जा र कृषि उत्पादनमा आत्मनिर्भरता बढाउने अवसर पनि दिएको छ।
नेपालले क्षेत्रीय सहयोग संगठनहरू जस्तै SAARC र BIMSTEC मा सक्रिय भूमिका खेलेर क्षेत्रीय एकतामा योगदान दिन सक्छ। साथै, “विकास साझेदारी” को माध्यमले नेपालले आफ्नो आर्थिक हितलाई अगाडि बढाउन सक्छ।
